The Soulman

The Soulman

Schrijver, Spreker, Freelance Docent

The Soulman is winnaar (ex aequo) van de essaywedstrijd in De Psycholoog! De vraag luidde als volgt: Schrijf een essay over hoe de studie of de beroepspraktijk van de psychologie zou moeten vernieuwen om succesvol te zijn in de snel veranderende wereld om ons heen. Welke kennis en vaardigheden heeft de psycholoog van de toekomst […]

Meer lezen

Een scheldkanonnade veroorzaakt strikt genomen geen fysieke pijn, zo hebben we gezien. En een bevel veroorzaakt strikt genomen niet mijn in actie komen. Er is echter wel een orthogonaal verband tussen betekenis en lijf, zegt Maturana. Iets eenvoudiger gezegd, er is een niet-oorzakelijke koppeling tussen geest en lichaam. De kern van deze opvatting houdt in […]

Meer lezen

Overal in ons leven zijn voorschriften, geboden, verboden, afspraken, beloftes, verwachtingen en wensen. Ook die zijn allemaal talig, dat wil zeggen dat ze zijn gemaakt van hogere orde gedragsafstemmingen. Dit voor de mens—maar niet per se aan de mens voorbehouden—cruciale domein van betekenissen had niet bestaan als we niet van meet af aan te midden […]

Meer lezen

Een biologie van psychologische fenomenen Ik haal de bioloog Maturana er weer bij. Zijn bevinding is achteraf simpel maar de consequenties ervan reiken ver: betekenissen ontstaan pas wanneer twee organismen—laten we zeggen twee mensen—lijfelijk met elkaar interacteren. Bijvoorbeeld:   Riet prikt Levi zachtjes in zijn zij. Levi prikt zachtjes terug. Even later prikt Riet Levi […]

Meer lezen

Damasio legt uit dat het bewustzijn waarover we het tot nu toe hebben—namelijk het ons meest bekende bewustzijn dat werkt met taal, betekenissen en zelfreflectie—niet ineens is ontstaan. Hij laat zien, net als de eerder genoemde Maturana en Varela, dat onze biologische constitutie zo in elkaar zit dat ze ieder moment zorg draagt voor het […]

Meer lezen

Deel I eindigde met de vraag: Is het wel terecht om aan te nemen dat materie en bewustzijn tot eenzelfde dimensie in de werkelijkheid behoren? Het standaardmodel van verbale communicatie maakt hopelijk duidelijk wat ik met die aanname bedoel. Het gaat over de veronderstelling dat communicatie het over en weer verzenden van betekenisvolle boodschappen is. […]

Meer lezen

Al twee keer eerder heb ik beloofd aandacht te besteden aan het oude lichaam-geestprobleem. Het blijft een hele harde noot om te kraken in de psychologie. Door onze voortschrijdende techniek geeft het brein steeds meer van zijn geheimen prijs en zal het wel niet lang meer duren eer we weten hoe de geest het lichaam […]

Meer lezen

Inside the box Tegenwoordig turen psychologen meer dan ooit in de black box van de behavioristen. Althans, dat is de suggestie. We hebben formidabele scanners die diep in de hersenen activiteit kunnen registreren. We kunnen daarom relaties leggen tussen allerhande gedragingen, zelf-gerapporteerde gevoelens en hersenactiviteit. We kunnen eveneens verbanden leggen tussen kleine beschadigingen in de […]

Meer lezen

In voorgaande berichten heb ik beweerd dat de academische psychologie zich wil profileren als harde wetenschap, als wat in de Angelsaksische wereld science wordt genoemd. Dat blijkt het duidelijkst uit haar keuze voor onderzoeksmethoden. In Nederland noemen we psychologie meestal een gedragswetenschap. Ook de meeste beschrijvingen in studiegidsen en op websites van Nederlandse universiteiten benadrukken […]

Meer lezen

De kleurenleer van Goethe Newton had met behulp van prisma’s laten zien dat wit licht is opgebouwd uit zeven kleuren: rood-oranje-geel-groen-blauw-indigo-violet. Goethe is het er fundamenteel mee oneens. Voor hem is het licht, evenals de duisternis, een oerfenomeen dat niet verder uiteengelegd kan worden. Wat Newton met zijn experimenten had gedaan was de natuur dermate […]

Meer lezen